Merhaba Kirklareli

EKONOMIK VE EKOLOJIK KAZANIM IÇIN ENTEGRE ATIK YÖNETIMI
Arastirma Görevlisi Evren Çaglarer
Dünün Devami
Atiklarin tehlikeli olarak siniflandirilmasinda temel olarak kullanilan listeler
a. Maddelerin atilma sebeplerine göre,
b. Atilma islemlerine göre,
c. Tehlikeli atiklarin kökenlerine göre,
d. Atiklarin tehlikeli atiklar olmasina neden olan bilesenlerine göre,
e. Tehlikeli özellikler listesine göre,
f. Atik yaratan faaliyetlere göre hazirlanmaktadir.
Tehlikeli atiklar teknolojik gelismeye bagli olarak ortaya çikan çevre ve insan sagligini tehdit eden endüstriyel nitelikli atiklardir. Dolayisi ile bu tür atiklar dogrudan alici ortamlara verilemez. Tehlikeli atik üreten sanayi kuruluslari, aritma tesisi kurmak zorunda olup, aritma sonucu elde edilen atiklarin uygun depolama alanlarina gömülmesi ve meydana gelen sizinti sularinin yeralti sularina karismasi önlenmelidir. Ülkemizde yürütülen çalismalar, Tehlikeli Atiklarin Kontrolü Yönetmeligine (R.G. sayi 22387, 27.08.1995) göre sürdürülmektedir.
1.2. EVSEL ATIKLAR
Büyük yerlesim bölgelerimizin bu gün karsilastiklari en önemli sorunlardan birisi de kentsel çöpler yani evsel atiklardir. Evsel atiklari kisaca evlerden atilan tehlikeli ve zararli kati atik kavramina girmeyen, mutfak, bahçe, gibi yerlerden gelen kati atiklar olarak tanimlayabiliriz. Evsel kati atiklarin çogunu organik atiklar, kalan kismini ise kâgit, karton, tekstil, plastik, deri, agaç, metal ve kül gibi maddeler olusturur.
Kentlerimizin ve yakin çevresinin temizligi, güzelligi ve sagliginin korunmasi, kentte olusan kati atik ve çöplerin düzenli bir sekilde toplanmasi ve giderilmesi ile saglanabilmektedir.
Çöp ve kati atiklarin çevreye zarar vermeden bertaraf edilmesi ve degerlendirilmesi suretiyle çesitli sekillerde istifade edilmesi, dünyanin her ülkesinde oldugu gibi Türkiye'de de basta insan sagligi olmak üzere yurt ekonomisini yakindan ilgilendirmekte ve etkilemektedir. Yurdumuzda çöp ve kati atiklarin sagliga uygun sekilde idaresi ve degerlendirilmesi yönündeki gayretler yeterli düzeyde degildir. Çöp ve kati atik yönetimi ile ilgili çalismalar, sadece belediyelerin ilgisi ve teknik bilgisine birakilmamalidir.
Kati atiklarin çöp dökme alanlarinda bertaraf edilmesi ile söz konusu alanlar atiklarla gelisigüzel dolmakta ve çevreye önemli ölçüde zarar vermektedir. Kisi basina düsen katiatik üretimindeki hizli ve sürekli artis nedeni ile kati atiklarin etkili ve verimli bir sekilde toplanmasi, tasinmasi ve degerlendirilmesi konusunda yerel otoritelerin güçlüklerle karsilasmaktadirlar. Bu sorunlari çözümlemek amaci ile hazirlanan Kati Atiklarin Kontrolü Yönetmeligi (R.G. sayi 20814, 14.03.1991) yürürlüge girmis, yeni düzenlemeler ve AB uyum yasalari çerçevesinde sürekli gelistirilmektedir. Böylece atiklarin geri kazanilmalari ilgili hususlar gündeme gelmis, geri kazanilabilen atiklar yaninda özellikle çevre kirlilig' açisindan önemli bir yeri olan plastik ve alüminyum esasli ambalaj kaplari bertarafi için depozito ve kota uygulamalari getirilmistir. Çevre kanununun öngördügü "Kirleten Öder" prensibine göre getirilen bu uygulama doganin insanlar tarafindan sorumsuzca kirletilmesini önlenmesinde ülkemiz için bir baslangiç niteligi tasimaktadir.
Devam Edecek...
haticekunt@gazetetrakya.com